Velferð fyrir alla

Ung vinstri græn leggja áherslu á eflingu samfélagslegrar þjónustu og vilja öflugt velferðarkerfi fyrir alla. Meginstoðir velferðarkerfisins eiga að vera á ábyrgð samfélagsins og því heyra beint undir ríki og sveitarfélög. Bæta verður kaup og kjör þeirra stétta sem starfa við heilbrigðisþjónustu, kennslu og umönnun. Núverandi kaup og kjör þessara stétta eru í engu samræmi við mikilvægi þeirra fyrir samfélagið og vinnuna sem þær inna af hendi. Ung vinstri græn vilja að sérfræðiþjónusta í heilbrigðiskerfinu sé hluti af grunnheilsugæslunni og því aðgengileg öllum óháð efnahag eða stöðu að öðru leyti. Slík þjónusta á ekki að vera forréttindi hinna efnuðu.

Ung vinstri græn líta á það sem grundvallaratriði að öllum standi til boða fyrsta flokks heilbrigðisþjónusta óháð efnahag og hafna því einkarekstri og einkavæðingu í heilbrigðiskerfinu. Rekstraraðilar sem starfa eftir arðsemissjónarmiðum eiga ekki heima innan heilbrigðisþjónustunnar því gróðasjónarmið og nýfrjálshyggjubábiljur í velferðarkerfinu eru ekki í þágu þarfa samfélagsins. Engin haldbær dæmi sýna fram á að einkarekstur og einkavæðing dragi úr kostnaði við heilbrigðisþjónustu. Þvert á móti eru margar vísbendingar um að kostnaður aukist. Ung vinstri græn hafna því að einkarekstur og einkavæðing séu leiðir til að auka fjölbreytni vals í heilbrigðiskerfinu og stytta biðlista. Auk þess telja Ung vinstri græn að réttindi sjúklinga skerðist við tilfærslu heilbrigðisþjónustu úr opinbera geiranum, þar sem stjórnsýslulög tryggja sjúklingum ákveðna málsmeðferð, yfir í einkageirann, þar sem að ábyrgð og eftirlit á þessari þjónustu er óljós.

Nauðsynlegt er að bæta réttindi þeirra sem ekki eru launþegar, líkt og námsmenn, til að njóta sambærilegra réttinda og aðrir. Slíkt er algerlega nauðsynlegt til að berjast á móti eymd og fátækt og gera öllum kleift að lifa með reisn. Við gerum kröfu um sanngjarnara og aðgengilegra almannatryggingakerfi. Ung vinstri græn leggja mikla áherslu á rétt barna til að umgangast báða foreldra sína og vilja bæta fæðingarorlofskerfið. Brýnt er að sjá til þess að öryrkjar geti búið við mannsæmandi kjör og verið þátttakendur í eigin samfélagi.

Brýnt er að styðja mun betur við þá innflytjendur sem koma hingað til lands. Innflytjendur rekast á marga veggi í þátttöku sinni í samfélaginu, múra sem við höfum reist að óþörfu og er sjálfsagt að við hjálpum þeim að rífa niður svo innflytjendur njótu sömu réttinda og allir aðrir. Lykillinn að þátttöku í íslensku samfélagi er íslenskt tungumál og að innflytjendur þekki réttindi sín og skyldur. Tryggja verður nægt framboð á þýðingum og túlkum en einnig er nauðsynlegt að tryggja aðgengi innflytjenda að íslenskukennslu. Sömuleiðis er mikilvægt að gera innflytjendum kleift að varðveita eigin menningu, hefðir og tungumál. Aðalatriðið er að stefnumótun í málefnum innflytjenda fari fram í samráði við þau sjálf.

Ung vinstri græn leggja áherslu á eftirfarandi leiðir til að byggja upp öflugt velferðakerfi:

Velferðarþjónusta alla ævi

• Að fæðingastyrkir og greiðslur úr fæðingarorlofssjóði verði endurskoðaðar. 

• Að fæðingarorlof verði lengt í 12 mánuði hið fyrsta og síðar í 18 mánuði.

• Að uppbyggingu hjúkrunarrýma fyrir aldraða á vegum hins opinbera verði hraðað.

• Að boðið verði uppá fjölbreyttari félagsleg búsetuúrræði.

• Að tryggja að lífeyrisgreiðslur séu í takt við verðlagsþróun í samfélaginu.

Öflug heilbrigðisþjónusta

• Að komugjöld á heilsugæslustöðvar verði felld niður.

• Að tannlæknaþjónusta sé viðurkenndur hluti af heilbrigðisþjónustunnar og sé gjaldfrjáls fyrir börn, ungmenni og tekjuminnstu hópa samfélagsins.

• Að vinna gegn fákeppni á lyfjamarkaði og endurskoða skattlagningu á lyf.

• Að sálfræðiþjónusta verði viðurkenndur hlut af heilbrigðisþjónustunni og sjúklingum sé tryggð greiðsluþátttaka Tryggingarstofnunar ríkisins.

Eitt samfélag – allir með

• Að móðurmálskennsla innflytjendabarna í skólum landsins verði stórefld.

• Að atvinnuleyfi verði færð í hendur innflytjenda sjálfra, úr höndum vinnuveitenda.

• Að íslenskukennsla sé innflytjendum að kostnaðarlausu, innan vinnutíma og tímafjöldi kennslunnar aukinn í allt að 3000 stundir.

• Að þeir sem ekki geta unnið fyrir sér geti treyst á öryggisnet velferðarþjónustunnar.