15.11.2009 Brynja Björg Halldórsdóttir

ESB og unga fólkið

Ræða Brynju Bjargar Halldórsdóttur á aðalfundi Heimssýnar

Mér var falið það hlutverk að tala um ESB og unga fólkið og áhrif inngöngu í ESB á þann hóp – en ég verð að segja að það skiptir engu máli hvort maður er gamall eða ungur – það er alltaf jafnömurlegt að búa í ríki innan ESB. Yfirskriftin ,,ESB og unga fólkið“ er þar að auki þversögn ef litið er á tölur yfir síhækkandi aldur og lækkandi fæðingartíðni í ríkjum innan þess. En hvað um það.

Ég hef lengi átt bágt með að sjá hvers vegna ungt fólk ætti að vilja ganga í ESB og hvað það hefur að sækja þangað. Fyrir tilviljun rakst ég á grein þegar ég var að að skrifa þessa ræðu, undir fyrirsögninni ,,ESB fyrir unga fólkið“. Undir þessa grein skrifa Sema Erla Serdar og Ingvar Sigurjónsson en þau eru formaður og varaformaður ungra Evrópusinna. Ég las þessa grein í von um að þau Sema og Ingvar gætu svarað spurningunni minni – hvers vegna í ósköpunum ungt fólk ætti að vilja ganga þarna inn?

Því miður var fátt um svör. Þau minntust á Ungmennaáætlun Evrópusambandsins – sem við erum reyndar þegar þátttakendur í – og svo lægri skólagjöld. Ekki er fleiri rök að finna í þessari grein.

Og fyrst lág skólagjöld eru efst í huga ungra Evrópusinna, mætti í því samhengi rifja upp að Ísland mun alltaf borga meira til samneyslu og styrkjakerfis ESB en það fær frá ESB, væri Ísland þar inni. Þetta er vegna þess að framlög miðast við þjóðartekjur á mann – og á Íslandi eru þær langt yfir meðallagi ESB.

Ef við ætlum að niðurgreiða skólagjöld íslenskra námsmanna í útlöndum  - væri þá ekki vel til fundið, þegar við réttum úr kútnum að íslenska ríkið styrkti íslenska stúdenta til náms erlendis?  Það væri að minnsta kosti miklu hagkvæmara en að greiða ESB morðfjár til þess svo að niðurgreiða nám fyrir íslenska stúdenta. Þegar ég hafði lokið lestri, hugsaði ég: ,,nei, andskotinn. Nú verðum við að fara að stofna ungliðahreyfingu fyrir Heimssýn.“

Ég hef endrum og sinnum velt því fyrir mér hvernig það væri að búa á Íslandi ef sjónarmið Evrópusinna verða ofan á og við hreinlega göngum inn í ESB. Lítum aðeins til framtíðar, kannski tíu, tuttugu ár fram í tímann og ímyndum okkur Ísland innan ESB. Hversu miklu þurftum við að fórna fyrir inngönguna í ,,fyrirheitna landið“ sem Eiríkur Bergmann og félagar lofuðu okkur? Fiskurinn í sjónum er ekki lengur okkar  - heldur kvóti í eigu sjómanna í Bretlandi, Portúgal, Spáni og víðar, allar landbúnaðarvörur koma aðsendar frá Evrópu því það eru engir bændur á Íslandi lengur, Alþingi er að mestu leyti valdalaust og við erum ennþá að bíða eftir evrunni þar sem við uppfyllum ekki ennþá Maastricht-skilyrðin. Og hvað fengum við í staðinn?

Unga fólkið greiðir lægri skólagjöld en áður en það skiptir engu máli því það fær enga vinnu. Atvinnuleysið er  8,3%, tvöfalt hærra hjá ungu fólki en samt er það undir meðaltali innan  Evrópusambandsins. Við eigum þrjú atkvæði af 350 í ráðherraráðinu sem er innan við 1% og 5 atkvæði af 750 á Evrópuþinginu í Brussel sem er um 0,6% atkvæða. Við erum langminnsta ríkið í Evrópufjölskyldunni  –  en við erum ekki einu sinni litli bróðir heldur bara litli puttinn á litla bróður. 

Við hugsum kannski oft til þess hvernig það væri að vera komin út úr sambandinu en leiðin þangað út er svo torveld og löng að við nennum því ekki.  Að auki hefur ríki sem segir sig úr sambandinu enga milliríkjasamninga og það tekur mörg ár að koma þeim á aftur. Við einfaldlega þorum ekki.

Hver er svo staðan í dag? Það er staðreynd að fjöldi ungs fólks íhugar landflótta – ef það er ekki farið nú þegar. Með öðrum orðum er gríðarlegur spekileki yfirvofandi. Ef þetta burðuga unga fólk flýr land í unnvörpum er okkur mikill vandi á höndum.  

Til eru stjórnmálamenn  - æðstu ráðamenn þessa lands – sem halda því fram að aðild að Evrópusambandinu sé lausnin á vandamálum okkar og muni tryggja að unga fólkið haldist heima. Þeir ýta undir ýmsar mýtur sem eiga sér litla stoð í raunveruleikanum. Þeir vilja halda því fram að Ísland muni ná góðum samningum við sambandið  - að viðræðurnar verði bara eins og hlaðborð sem hægt er að velja girnilegustu réttina og sleppa hinum. Í sögu ESB hefur engin þjóð hlotið heiðursaðild að bandalaginu nema kannski gamla Kola- og stálbandalagið (sem við tilheyrum ekki). 

Ekkert smáríki hefur fengið að beygja, hvað þá brjóta reglur ESB og það er óskhyggja að halda að Ísland fengi varanlegar undanþágur frá  sameiginlegu fiskveiðistefnunni, landbúnaðarstefnunni, tollastefnunni eða öðru reglugerðafargani. Það verður ekki samið – ESB er heilsteyptur pakki  sem þjóðir taka við í heild sinni eða sleppa með öllu.

Ástæðurnar fyrir því að ganga ekki í ESB eru svo margar og veigamiklar að hvorki evrurökin, lág skólagjöld né loforð jafnaðarmanna um ódýrar kjúklingabringur duga til að réttlæta aðild.

Erum við virkilega tilbúin að fórna fullveldinu, fæðuöryggi, samningsfrelsi og umráðum yfir auðlindunum fyrir þetta? Ég á mjög bágt með að trúa því. Ef það er einlægur ásetningur ráðamanna okkar að ganga inn í Evrópusambandið, myndi ég heldur vilja vera níræð en ekki nítján ára svo ég þyrfti að horfa sem styst upp á Ísland sem sjávarþorp í Evrópu.

Senda grein