Verðlagning hugsjóna
Einn veigamesti veikleiki kapítalískrar hugmyndafræði er sjálft meginmarkmið hennar. Það gengur eingöngu útá efnahagslega þætti. Burtséð frá þeirri misskiptingu fjármuna og valds sem kapítalismi skapar, tekur hann ekki mið af samfélagslegum röksemdum eða umhverfisröksemdum og er því ónothæf lausn þegar kemur að mörgum stærstu og brýnustu verkefnum okkar tíma. Kapítalisminn er úr takti við tímann enda erum við flestöll löngu hætt að líta á fjárhagslega stöðu sem æðsta markmiðið, hvort heldur sem er í lífi okkar eða samfélaginu sem heild. Þessi algjöra einblínun á efnahagslega þætti þykir mér einkenna málflutning þeirra sem vilja að hollenska hernaðarfyrirtækið E.C.A. Program fái að hefja starfsemi á Íslandi sem gengur út á að leigja út orrustuþotur til heræfinga.
Umfjöllun Fréttablaðsins um áðurnefnt fyrirtæki í gær verður að teljast stórmerkileg. Bæði á forsíðu og inni í blaðinu voru fréttir sem geta vart talist annað en gagnrýnislausar auglýsingar á kostum þess að veita leyfi fyrir starfsemi fyrirtækisins og hefja þar með stórtæka hervæðingu til vegs. Steininn tók svo úr þegar umfjölluninni var fram haldið um kvöldmatarleytið í gær á visir.is, með afar sérkennilegri frétt fréttamannsins Andra Ólafssonar, svo vægt sé tekið til orða. Með fréttinni tók fréttamaðurinn af allan vafa um það að umfjöllun Fréttablaðsins og Vísis um málið væri pólitískur áróður. Fyrirsögn fréttarinnar var „VG alfarið á móti einkaher – Suðurnesjamönnum til skelfingar‟ og tekið var fram að „það gæti reynst atvinnulausum suðurnesjamönnum erfitt að heyra álit þingmanna VG‟ á málinu – án þess að rætt hafi verið við nokkurn Suðurnesjamann eða vísað á eitthvað sem segir hver hugur Suðurnesjamanna til málsins sé. Þá leyfir fréttamaðurinn sér að segja orðrétt um fyrirtækið: „Einmitt það sem vantar á Reykjanesið þar sem atvinnuleysið er hvað skæðast‟. Þessi fréttamennska er á afar lágu plani og laus við þá fagmennsku sem fjölmiðlun sæmir.
Hversu lágt erum við tilbúin að leggjast til að skapa á þriðja hundrað starfa og fá skatttekjur frá nýju fyrirtæki til Íslands? Erum við tilbúin að leggja blessun okkar yfir fyrirtæki sem hagnast á stríðsrekstri? Getur verið að það sé aumasta hlutskipti sjálfstæðrar þjóðar að eiga ekki her en styðja við bakið á stríði og hernaði í heiminum?
Það er hverjum einstaklingi hollt að telja reglulega upp það sem honum er svo kært að hann myndi ekki nokkurn tíman selja það fyrir peninga. Hugsjónir mínar um frið og réttlæti í heiminum eru dæmi um eitthvað sem aldrei fæst keypt.
Jan Eric Jessen
höfundur er formaður Ungra vinstri grænna
Greinin birtist á Smugunni 18. mars 2010