20.3.2008 Auður Lilja Erlingsdóttir

Fimm árum síðar

Fyrir fimm árum tóku tveir stjórnmálamenn afdrifaríka ákvörðun fyrir hönd íslensku þjóðarinnar.  Án þess að ræða við kóng eða prest, hvað þá að fylgja reglum eða hefðum Alþingis, ákváðu þessir tveir menn að Ísland styddi stríð Bandaríkjanna í Írak.

Í stríði gegn eigin þjóð og öðrum

Með vanhugsaðri ákvörðun sinni sýndu þessir tveir menn ótrúlega vanvirðingu gagnvart lýðræði í landinu, samstarfsfólki sínu á Alþingi og þjóð sinni.  Því þjóðin var ekki sama sinnis. Nú, fimm árum síðar, sér enginn fyrir lok hernaðar í Írak. Daglega berast fregnir í fjölmiðlum af mannskæðum árásum og óheyrilegur fjöldi óbreyttra borgara hefur látið lífið. Ef marka má nýjustu og viðamestu rannsóknirnar á mannfallinu liggja rúmlega ein milljón íraskra borgara í valnum. Fimm árum síðar hefur ekki borist afsökunarbeiðni frá þessum tveimur mönnum, hvorki til íslensku þjóðarinnar né til þeirrar írösku.

Hernaðarhyggja í herlausu landi

Það er furðulegt að hugsa til þess að þjóð sem aldrei hefur haft eigin her sé með slíku móti orðin þátttakandi í hernaði í fjarlægu landi. Sama þjóð og tók það sérstaklega fram við stofnaðild að NATO árið 1949 að það myndu ekki lýsa yfir stríði á hendur annarri þjóð. Fyrir þá sem hafa fylgst náið með utanríkisstefnu Íslands undanfarna áratugi kemur þetta þó ef til vill ekkert á óvart. Sú ákvörðun að styðja stríð er nefnilega í rökréttu samhengi við fyrri stefnu, þ.e. blindan stuðning við hernaðarhyggju Bandaríkjanna og NATO. Stefnuna má best skýra með viðleitni íslenskra stjórnvalda að ríghalda í herstöð Bandaríkjamanna í okkar herlausa landi.

Að kalla hlutina sínum réttu nöfnum

Nú liggur fyrir Alþingi frumvarp utanríkisráðherra um varnarmál. Hið svokallaða „varnarmálafrumvarp“ virðist þó mest megnis felast í því að Ísland gangi endanlega í NATO, m.a. með því að Íslendingur mun framvegis sitja fundi í herstjórnarmiðstöðvum NATO og ákveða þar hvaða þorp verður næst sprengt í loft upp. Hvaða einstaklingur frá Íslandi þetta verður og hvaða hæfni hann eða hún hefur til að sinna slíkum verkefnum er hins vegar ekki komið á hreint. Í hinu nýja „varnarmálafrumvarpi“ felst sömuleiðis að hingað komi vopnum búnar hersveitir nokkrum sinnum á ári til að æfa sig í þeirri iðju að drepa eða limlesta fólk, sprengja og skjóta.

Hvernig tryggjum við varnir Íslands?

Það er hulin ráðgáta hvernig stendur á því að utanríkisráðherra virðist telja að þetta séu varnirnar sem Íslendingar þurfi á að halda. Enn hefur enginn óvinur eða ógn verið skilgreind eða fundin sem réttlætir þessi hernaðarumsvif. Það eina sem heyrst hefur eru auknar siglingar olíuskipa við landið. Nema fyrirhugað sé að sprengja þessi skip í loft upp hefði ég haldið að dráttarbátur væri betri lausn við slíkri ógn. Á sama tíma er lögreglan í Reykjavík svo fjársvelt að fjöldi lögreglumanna sem áður átti að sinna Reykjavík einni á nú að þjóna öllu höfuðborgarsvæðinu. Er ekki kominn tími til að íslensk stjórnvöld átti sig á aðstæðum og veiti okkur þær varnir sem við þurfum á að halda, í stað þess að lögbinda veru okkur í herskáasta hernaðarbandalagi heimsins í dag?

Senda grein