Alvöru „real“-pólitík!
Vart er hægt að segja að árið 2003 hafi verið ár stórtíðinda í íslenskri pólitík. Alþingiskosningar voru haldnar í maímánuði og úrslit þeirra urðu flestum vinstrimönnum mikil vonbrigði en sitjandi ríkisstjórn Sjálfstæðisflokks og Framsóknarflokks hélt velli.
Kosningabaráttan snerist að miklu leyti um hugsanlegar kerfisbreytingar í íslenskum stjórnmálum sem frambjóðendur Samfylkingarinnar voru hvað duglegastir að halda á lofti. Það er, að koma yrði á tveggja flokka kerfi; Sjálfstæðisflokks og Samfylkingarinnar. Gengu frambjóðendur Samfylkingarinnar svo langt að láta sem þessi kerfisbreyting væri orðin staðreynd og öll atkvæði greidd öðrum flokkum féllu þar með dauð og ómerk.
Úrslit kosninganna sýndu hins vegar að fjórflokkakerfið hélt velli og eftir sitja kjósendur með sama mynstur og áður og litla málefnalega umræðu. Af nógu var samt að taka.
Aðför að heilbrigðikerfinu, þrengingar opinberra háskóla og bág kjör öryrkja eru ekki mál sem komu upp eftir kosningar. Þeir sem fylgst hafa með málflutningi stjórnarflokkanna vita að allt það sem hefur gerst eftir kosningar er í fullkomnu samræmi við stefnu þessara flokka. Þó að annar stjórnarflokkurinn hafi haldið að sér höndum nokkra mánuði fyrir kosningar og hinn tilfært ímynd sína svo glæsilega að hann fékk verðlaun fyrir eru þetta sömu gömlu flokkarnir með sömu ómannúðlegu stefnuna.
Um hana hefði mátt tala meira fyrir kosningar, ekki breytingar á flokkakerfinu. Flokkakerfið er ekki annað en tæki til að koma hugmyndum í framkvæmd. Stjórnmálamenn með hugsjónir hljóta að hafa meiri áhuga á að tala um hugmyndir og leiðir til að framkvæma þær en kerfið sem flokkarnir mynda.
Stundum er talað um ?real?-pólitík og hugsjónapólitík sem andstæður. Ég tel einmitt að eina „real“-pólitíkin sé hugsjónapólitík. Pólitík þar sem kerfisbreytingar, einstakir frambjóðendur og von um valdastóla skipta miklu minna máli en þær grundvallarhugmyndir sem móta allt líf okkar. Á árinu 2003 kom fram eins og áður að Vinstri grænir standa fyrir hugsjónapólitík. Á næstu árum er það okkar hlutverk að gera þessa pólitík að „real“-pólitík. Að breyta orðræðunni þannig að hugmyndirnar skipti meira máli en hver er forsætisráðherra. Og það eigum við eftir að gera.